nasza wiara

Sanktuarium · Trzebnica

Trzebnica — sanktuarium św. Jadwigi Śląskiej

W Trzebnicy, w gotyckiej kaplicy przy bazylice wzniesionej w latach 1268–1269, spoczywa święta Jadwiga Śląska — księżna, która wraz z mężem Henrykiem Brodatym ufundowała w 1202 roku pierwszy w Polsce klasztor żeński. Od początku XIV wieku jest to sanktuarium; wierni przybywają tu zwłaszcza w październiku, w dniach odpustu wokół liturgicznej uroczystości Jadwigi 16 października, a w każdy pierwszy wtorek miesiąca odbywa się nowenna połączona z błogosławieństwem matek oczekujących potomstwa.

Bazylika św. Jadwigi w Trzebnicy z wysoką wieżą zwieńczoną zieloną kopułą i barokowymi zabudowaniami klasztornymi
Fot. autor nieznany, Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0

Główne uroczystości

  • 16 października — Uroczystość św. Jadwigi Śląskiej — odpust, którego obchody trwają kilka dni
  • Pierwszy wtorek miesiąca — Nowenna do św. Jadwigi z błogosławieństwem matek oczekujących potomstwa (18:00)

Historia

Założenie: 1202

Klasztor w Trzebnicy ufundował w 1202 roku książę Henryk Brodaty pod wpływem żony Jadwigi jako pierwszy w Polsce klasztor żeński; benedyktynki z Bambergu przybyły w 1203 roku, a w 1218 roku przyjęły regułę cysterską. Romański, trójnawowy kościół z lat 1208–1219 należy do najstarszych ceglanych świątyń w Polsce. Jadwiga zmarła w Trzebnicy 15 października 1243 roku.

Świętą kanonizował w 1267 roku papież Klemens IV, a zaraz potem, w latach 1268–1269, przy kościele powstała jej kaplica — pierwsza w Polsce budowla wzniesiona w całości w stylu gotyckim. Bazylika stała się mauzoleum śląskich Piastów: pochowano w niej Henryka Brodatego i dwudziestu dwóch przedstawicieli tego rodu. Wnętrze zdobią barokowe ołtarze i cykl obrazów o życiu Jadwigi Michaela Willmanna z lat 80. XVII wieku, a wieżę o wysokości 68 metrów dobudowano w 1785 roku.

Klasztor cysterek zlikwidowano w 1810 roku; w XIX wieku mieściły się tu m.in. szpitale prowadzone przez joannitów i boromeuszki. Dziś sanktuarium prowadzą salwatorianie, a w 2014 roku dawne opactwo cysterek uznano za pomnik historii. W kaplicy przy grobie świętej w każdy wtorek o 18:00 odprawiana jest Msza, a w pierwszy wtorek miesiąca nowenna do Jadwigi łączy się ze specjalnym błogosławieństwem matek oczekujących potomstwa.

Pielgrzymki

Piesza Wrocławska Pielgrzymka do św. Jadwigi — dociera do Trzebnicy w czasie październikowych uroczystości odpustowych

Pielgrzymka kobiet w dniu uroczystości św. Jadwigi, 16 października — połączona z błogosławieństwem matek oczekujących potomstwa

Najczęstsze pytania

Kim była święta Jadwiga Śląska i dlaczego Trzebnica jest ważna dla pielgrzymów?
Jadwiga urodziła się w 1174 roku w Andechs i była żoną księcia Henryka Brodatego. Wraz z nim w 1202 roku ufundowała w Trzebnicy pierwszy w Polsce klasztor żeński, w którym zmarła 15 października 1243 roku. Kanonizowano ją w 1267 roku. Jej grób w gotyckiej kaplicy przy bazylice od początku XIV wieku jest celem pielgrzymek.
Czy w Trzebnicy można zwiedzać kryptę i kaplicę św. Jadwigi?
Dla zorganizowanych grup pielgrzymkowych i turystycznych sanktuarium oferuje zwiedzanie z przewodnikiem: romańską kryptę św. Bartłomieja, lapidarium z fragmentami kamiennych detali oraz zakrystię z zabytkowymi relikwiarzami. Trzeba wcześniej zgłosić grupę telefonicznie (+48 71 388 78 51); w niedziele i święta kościelne zwiedzanie z przewodnikiem nie jest możliwe, a grupy przyjeżdżające z kapłanem mogą odprawić Mszę przy grobie świętej.
Kiedy w Trzebnicy jest odpust św. Jadwigi?
Liturgiczna uroczystość św. Jadwigi Śląskiej przypada 16 października i wokół niej obchodzony jest kilkudniowy odpust. W 2014 roku trwał od 16 do 19 października: pierwszego dnia sanktuarium nawiedziły kobiety, a matki oczekujące potomstwa otrzymały specjalne błogosławieństwo, następnie zaś zebrali się m.in. młodzi duchowni i liturgiczna służba ołtarza, a do Trzebnicy dotarła Piesza Wrocławska Pielgrzymka.

Źródła

  • Wikipedia — Bazylika i sanktuarium św. Jadwigi w Trzebnicy — https://pl.wikipedia.org/wiki/Bazylika_i_sanktuarium_%C5%9Bw._Jadwigi_w_Trzebnicy
  • Parafia św. Bartłomieja i św. Jadwigi w Trzebnicy — Msze, nabożeństwa, zwiedzanie i kontakt, zweryfikowano 21 września 2026 — https://bazylika-trzebnica.pl/msze-nabozenstwa-i-celebracje-sakramentow/
  • Wirtualne Muzeum Kultu św. Jadwigi Śląskiej — Msze przy grobie świętej i życiorys, zweryfikowano 21 września 2026 — https://swietajadwigaslaska.pl/
  • Salwatorianie — Trzebnica: odpust u św. Jadwigi (relacja z uroczystości 16–19 października 2014 r.) — https://www.salwatorianie.pl/trzebnica-odpust-u-sw-jadwigi