Sanktuarium Matki Bożej Ludźmierskiej

Historia

Erygowanie parafii: Ludźmierz siedzibą cystersów od 1234 Budowa kościoła: neogotycki kościół murowany: 1869–1877, konsekracja 15 sierpnia 1890

Dzieje sanktuarium w Ludźmierzu sięgają 1234 roku, gdy miejscowość stała się siedzibą cystersów, i są nierozerwalnie związane z rodem Gryfitów. Wkrótce potem stanął tu pierwszy drewniany kościół. W latach 1869–1877, w miejsce dawnej, rozebranej świątyni, wzniesiono kościół neogotycki z kamienia, który 15 sierpnia 1890 roku konsekrował biskup krakowski, kardynał Albin Dunajewski.

Licząca około 600 lat, zaledwie 125-centymetrowa drewniana figura Matki Bożej — czczona tu jako Gaździna Podhala — od średniowiecza gromadzi w Ludźmierzu rzesze wiernych. To najstarsze miejsce kultu maryjnego na całym Podhalu, szczególnie czczone przez górali.

Miejsce to wiąże się też z wydarzeniem uznanym później za prorocze: w 1963 roku z ręki figury Matki Bożej wypadło berło, które schwytał ówczesny biskup krakowski Karol Wojtyła. Kardynał Franciszek Macharski miał wtedy powiedzieć do przyszłego papieża: "Karolu, Maryja dzieli się z tobą swoją władzą".