Kościół Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Gwoździanach

Historia

Budowa kościoła: 1576

Kościół zbudowano w 1576 r. jako drewnianą świątynię w Kościeliskach koło Olesna, pierwotnie pod wezwaniem Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny. Przez wieki mieszkańcy Gwoździan, niewielkiej miejscowości w powiecie lublinieckim, nie mieli własnego kościoła i uczestniczyli we mszach w oddalonym o 7 km Dobrodzieniu.

W latach 1976-1978 drewniany kościół z Kościelisk przeniesiono do Gwoździan — jedyny sposób na wybudowanie tu świątyni, jaki dawała ówczesna polityka władz PRL wobec Kościoła. Z pierwotnej budowli zachowała się belka nad drzwiami wejściowymi z datą 1576 oraz dwa krzyże na wieżyczkach kościoła. Wieża frontowa, ośmioboczna z kopulastym dachem i latarnią, pochodzi z XVII-XVIII w.

Kościół wzniesiono w konstrukcji zrębowej, z trójbocznie zamkniętym prezbiterium i zakrystią od zachodu, prostokątną nawą z wejściem od wschodu oraz sześcioboczną kopułą nad nawą. Ściany zewnętrzne pokryto gontem. W wieży dzwonniczej wiszą trzy odlewane dzwony: „Miłosierdzia Bożego” (ok. 290 kg), „św. Józefa” (ok. 420 kg) i „Maryi” (ok. 700 kg).

Świątynia figuruje w rejestrze zabytków (obecnie nr A/895/2021, woj. śląskie — wcześniej, po zmianach granic administracyjnych, pod numerami przypisanymi województwu opolskiemu i częstochowskiemu) oraz na Szlaku Architektury Drewnianej Województwa Śląskiego.