nasza wiara

Święci patroni

Modlitwy do św. Ignacego Loyoli

Św. Ignacy Loyola (1491–1556), baskijski rycerz, który po ciężkim ranieniu w 1521 roku porzucił życie dworskie, został założycielem jezuitów i autorem „Ćwiczeń duchownych”. Poniżej znajdują się trzy teksty: kolekta z Mszału rzymskiego na jego wspomnienie 31 lipca oraz dwie modlitwy związane z „Ćwiczeniami” — „Duszo Chrystusowa” (Anima Christi) i „Zabierz, Panie, i przyjmij” — w brzmieniu opublikowanym przez polskich jezuitów. Przy każdej podajemy źródło, a tam, gdzie polskie przekłady się różnią, także to, czym.

Portret Ignacego Loyoli w czarnym stroju i birecie, z brodą, spojrzeniem skierowanym w bok i cienką aureolą wokół głowy, na ciemnym tle
Jacopino del Conte — domena publiczna

Niektóre linki na tej stronie to linki afiliacyjne do Allegro. Jeśli coś przez nie kupisz, możemy otrzymać prowizję, a cena dla Ciebie się nie zmienia. Więcej o tych linkach.

Kolekta na wspomnienie św. Ignacego Loyoli

Modlitwa dnia ze Mszy na wspomnienie św. Ignacego, 31 lipca. Prosi, by wierni, walcząc na ziemi z pomocą i za przykładem świętego, zasłużyli na udział w jego niebieskiej chwale; mówi o „większej chwale” Bożej, co przypomina dewizę Ignacego Ad maiorem Dei gloriam.

Boże, Ty powołałeś w swoim Kościele świętego Ignacego do szerzenia Twojej większej chwały, spraw, abyśmy walcząc na ziemi z jego pomocą i za jego przykładem, zasłużyli na udział w jego niebieskiej chwale. Przez naszego Pana Jezusa Chrystusa, Twojego Syna, który z Tobą żyje i króluje w jedności Ducha Świętego, Bóg, przez wszystkie wieki wieków.

Źródło: ORDO (Pallotyni) — Mszał rzymski, formularze własne o świętych, lipiec: „31 lipca: Św. Ignacego z Loyoli, prezbitera” (kolekta) — http://www.ordo.pallotyni.pl/index.php/mszal-rzymski/swieci-lipiec/1883-31-lipca-sw-ignacego-z-loyoli-prezbitera — Własna kolekta wspomnienia obowiązkowego, a nie tekst wspólny, więc nie trzeba było wstawiać imienia. Strona ORDO nie podaje edycji Mszału; pominięto jedynie znaki pauz (+ i *), słów nie zmieniano. Nowenna do św. Ignacego z sanktuarium Matki Bożej Łaskawej w Warszawie (jezuici) kończy się inną kolektą, w innym brzmieniu; tutaj podano tekst formularza mszalnego.

Duszo Chrystusowa (Anima Christi)

Średniowieczna modlitwa do Chrystusa, której autora nie znamy. Ignacy umieścił ją w „Ćwiczeniach duchownych” i każe ją odmówić na zakończenie rozmowy z Synem, dlatego często łączy się ją z jego imieniem, choć nie jest jego dziełem. W Polsce odmawia się ją także po Komunii świętej.

Duszo Chrystusowa, uświęć mnie. Ciało Chrystusowe, zbaw mnie. Krwi Chrystusowa, napój mnie. Wodo z boku Chrystusowego, obmyj mnie. Męko Chrystusowa, wzmocnij mnie. O dobry Jezu, wysłuchaj mnie. W ranach swoich ukryj mnie. Nie dozwól mi oddalić się od Ciebie. Od nieprzyjaciela złośliwego broń mnie. W godzinie śmierci mojej wezwij mnie. I każ mi przyjść do siebie, abym ze świętymi Twoimi chwalił Cię na wieki wieków. Amen

Źródło: Jezuici.pl (polscy jezuici) — „Ćwiczenia Duchowe” św. Ignacego Loyoli, przekład Jana Ożoga SJ; tekst modlitwy „Duszo Chrystusowa” na początku strony — https://jezuici.pl/rekolekcje/cwiczenia-duchowe/ — Przekład Jana Ożoga SJ z hiszpańskiego wydania Cándido de Dalmasesa SJ (Sal Terrae, Santander 1987), opublikowany na stronie polskich jezuitów; strona nie podaje zatwierdzenia kościelnego ani wydania książkowego. Tekst modlitwy jest anonimowy i średniowieczny (XIV w.; według polskiej Wikipedii prawdopodobnym, lecz niepewnym autorem jest papież Jan XXII), ale to konkretne polskie brzmienie jest przekładem Ożoga. Polskie wersje różnią się: „wzmocnij / umocnij / pokrzep mnie”, „od nieprzyjaciela złośliwego / od wroga złośliwego / od złego ducha broń mnie”, „nie dozwól / nie dopuść mi oddalić się / odłączyć się od Ciebie”. Porównano sześć innych polskich zapisów (Modlitwa7.pl, Aleteia, Gość Niedzielny, Rozmodleni.pl, Catholicus.eu, Wikiźródła); żaden nie jest identyczny z tym tekstem (różnią się czterema do kilkunastu słów), dlatego podajemy jedno brzmienie, którego pochodzenie wskazano. Ten sam tekst jest w „Ćwiczeniach” dwukrotnie wskazany do odmówienia (ĆD 63 i 147).

Zabierz, Panie, i przyjmij (Suscipe)

Akt oddania siebie Bogu z „Kontemplacji dla uzyskania miłości” w „Ćwiczeniach duchownych” (ĆD 234). Jezuici nazywają ją najbardziej znaną modlitwą, jaką napisał Ignacy: ofiaruje się w niej Bogu wolność, pamięć, rozum i wolę, prosząc tylko o Jego miłość i łaskę.

Zabierz, Panie, i przyjmij całą moją wolność, pamięć moją, mój rozum i całą moją wolę, wszystko, co mam i co posiadam. Ty mi to, Panie, dałeś, Tobie to zwracam. Wszystko jest Twoje. Rozporządzaj tym według Twojej woli. Daj mi tylko miłość Twoją i łaskę, a to mi wystarczy.

Źródło: Jezuici.pl (polscy jezuici) — „Ćwiczenia Duchowe” św. Ignacego Loyoli, przekład Jana Ożoga SJ, punkt [234] — https://jezuici.pl/rekolekcje/cwiczenia-duchowe/ — Przekład Jana Ożoga SJ (podstawa: wydanie Cándido de Dalmasesa SJ, Sal Terrae 1987), z pełnego tekstu „Ćwiczeń” na stronie polskich jezuitów; strona nie podaje zatwierdzenia kościelnego. Ten sam tekst słowo w słowo podaje skarbykosciola.pl z odesłaniem do „Ćwiczeń duchowych, 234”, bez tłumacza, więc nie liczymy go jako niezależnego źródła. Najczęściej spotykane w sieci brzmienie („wolność moją, pamięć moją i rozum, i wolę moją całą… albowiem to mi wystarcza. Amen”) jest innym przekładem; publikuje je też jezuici.pl (strona o założycielu oraz blog Roberta Janusza SJ, „Suscipe (ĆD 234)”, w dwóch nieco różnych zapisach), a także m.in. Modlitwa7.pl i Pistis.pl. Wybrano przekład z pełnego tekstu „Ćwiczeń”, bo jako jedyny podaje tłumacza i podstawę przekładu. Przekład kończy się słowami „a to mi wystarczy”, bez „Amen”.

Kim był św. Ignacy

Rycerz z kraju Basków

Ignacy, ochrzczony jako Iñigo, urodził się w 1491 roku w zamku Loyola koło Azpeitii w kraju Basków, w licznej rodzinie szlacheckiej; jezuici podają, że był trzynastym dzieckiem. Wychowywał się w Arévalo na dworze kastylijskiego skarbnika Juana Velázqueza de Cuéllara, potem był dworzaninem wicekróla Nawarry. W „Opowieści Pielgrzyma” sam przyznał, że prowadził wtedy życie nieuporządkowane i marzył o rycerskiej sławie.

W 1521 roku, broniąc twierdzy w Pampelunie przed Francuzami, został ciężko ranny: kula armatnia roztrzaskała mu nogę. Przez miesiące rekonwalescencji w rodzinnym domu w Loyoli, nie mając innych książek, czytał „Życie Chrystusa” Ludolfa Kartuza i „Złotą legendę”. Według jezuitów zauważył wtedy, że pociecha płynąca z tych lektur trwa dłużej niż ta, którą dawały ziemskie pragnienia. Według tradycji, przywoływanej w polskiej Wikipedii, w czasie choroby miał też ujrzeć św. Piotra, który go uzdrowił, oraz Matkę Bożą z Dzieciątkiem; źródła historyczne tych wizji nie rozstrzygają.

Montserrat, Manresa i pierwsze Ćwiczenia

Po powrocie do zdrowia, w 1522 roku, Ignacy poszedł do sanktuarium w Montserracie. Wyspowiadał się tam z całego życia i czuwał przez noc przed wizerunkiem Matki Bożej, a rycerski strój oddał ubogiemu. Potem zatrzymał się w Manresie, gdzie według polskiej Wikipedii spędził jedenaście miesięcy: posługiwał chorym i ubogim, długo się modlił i przebywał w pobliskiej grocie.

W Manresie powstał pierwszy szkic „Ćwiczeń duchownych”, które Ignacy później wielokrotnie poprawiał. Nad rzeką Cardoner doświadczył — jak opowiadał po latach — łaski zrozumienia „całości wiary”, którą uważał za większą od wszystkich innych łask swojego życia (tak podaje strona polskich jezuitów). W 1523 roku odbył pielgrzymkę do Jerozolimy, ale nie mógł tam pozostać na stałe.

Studia i pierwsi towarzysze

Od 1524 roku Ignacy studiował w Barcelonie, potem w Alcali i Salamance. Ponieważ udzielał Ćwiczeń bez święceń i bez teologicznego wykształcenia, zainteresowała się nim inkwizycja. Według jezuitów sędziowie zabronili mu prowadzenia rekolekcji do czasu ukończenia studiów i przyjęcia święceń, a według polskiej Wikipedii nie znaleźli w jego postępowaniu nic nagannego i zalecili uzupełnienie wykształcenia. W 1528 roku Ignacy przybył na studia do Paryża.

W Paryżu zamieszkał w kolegium Sainte-Barbe z Piotrem Faberem i Franciszkiem Ksawerym. Z pierwszymi towarzyszami złożył 15 sierpnia 1534 roku śluby czystości i ubóstwa, a w 1537 roku w Wenecji przyjął święcenia kapłańskie. Prymicyjną Mszę odprawił w noc Bożego Narodzenia 1538 roku. Źródła różnie podają, kiedy zmienił imię z Iñigo na Ignacy: jezuici piszą o Paryżu, a Catholic Encyclopedia o późniejszym pobycie w Rzymie.

Założenie Towarzystwa Jezusowego

Przyjaciele z Paryża postanowili utworzyć zakon, w którym oprócz zwykłych ślubów złożą dodatkowy ślub posłuszeństwa papieżowi. Zakon zatwierdzono 27 września 1540 roku. W 1541 roku Ignacy został wybrany pierwszym generałem; według polskiej Wikipedii głosowali na niego wszyscy obecni oprócz niego samego, a po początkowej odmowie przyjął wybór 19 kwietnia.

Jako generał pracował nad Konstytucjami zakonu, ukończonymi w 1550 roku i zatwierdzonymi na pierwszej Kongregacji Generalnej w 1558 roku. W 1551 roku powstało Kolegium Rzymskie, późniejszy Papieski Uniwersytet Gregoriański, a w 1552 roku Kolegium Germańskie. „Ćwiczenia duchowne” zatwierdził papież w 1548 roku. Ignacy zmarł w Rzymie 31 lipca 1556 roku; zakon liczył wtedy około tysiąca członków. Pochowano go w kościele Najświętszego Imienia Jezus, czyli w Il Gesù.

Beatyfikacja, kanonizacja i patronat

Beatyfikował go Paweł V w 1609 roku; Catholic Encyclopedia i angielska Wikipedia podają 27 lipca, a tekst polskiej Wikipedii 3 grudnia. Kanonizował go Grzegorz XV 12 marca 1622 roku, w tej samej uroczystości co Franciszka Ksawerego, Teresę z Ávili, Filipa Nerego i Izydora Oracza. Różne źródła podają też inne dni kanonizacji (Catholic Encyclopedia: 22 maja), dlatego przyjmujemy datę zgodną z polską i angielską Wikipedią oraz z „America Magazine”.

Pius XI ogłosił Ignacego patronem rekolekcji w 1922 roku. Polska Wikipedia wymienia go też jako patrona żołnierzy, matek oczekujących potomstwa i rodzących, osób kuszonych i zakonu jezuitów. Wspomnienie liturgiczne przypada w dniu jego śmierci, 31 lipca, i jest w Polsce wspomnieniem obowiązkowym.

Najczęstsze pytania

Kim był św. Ignacy Loyola?
Św. Ignacy Loyola (1491–1556) był baskijskim szlachcicem i żołnierzem, który po ranie odniesionej w 1521 roku w obronie Pampeluny zmienił życie, spisał „Ćwiczenia duchowne” i założył Towarzystwo Jezusowe, zatwierdzone 27 września 1540 roku. Został jego pierwszym generałem i kierował zakonem do śmierci w Rzymie 31 lipca 1556 roku.
Kiedy przypada wspomnienie św. Ignacego Loyoli?
Wspomnienie przypada 31 lipca, w rocznicę śmierci świętego w Rzymie w 1556 roku. W polskim kalendarzu to wspomnienie obowiązkowe, z własnymi tekstami mszalnymi: antyfoną wejścia z Listu do Filipian (Flp 2,10-11), kolektą podaną na tej stronie i antyfoną na komunię z Ewangelii Łukasza (Łk 12,49).
Czy modlitwa „Duszo Chrystusowa” jest autorstwa św. Ignacego?
Nie. Modlitwa Anima Christi powstała w XIV wieku, a jej autora nie znamy; polska Wikipedia wymienia manuskrypt z 1370 roku. Ignacy włączył ją do „Ćwiczeń duchownych” i każe ją odmówić na zakończenie rozmowy z Chrystusem, dlatego przez wieki przypisywano ją jemu. Polskie przekłady różnią się kilkoma słowami, więc na stronie podajemy jedno brzmienie ze wskazanym źródłem.
Czym są „Ćwiczenia duchowne” św. Ignacego?
To podręcznik rekolekcji, którego pierwszy szkic Ignacy według polskiej Wikipedii ułożył w Manresie, a potem wielokrotnie poprawiał; papież zatwierdził go w 1548 roku. Rekolekcje układają się w cztery tygodnie: rozważanie grzechu, życia Jezusa, męki i zmartwychwstania. Na końcu jest „Kontemplacja dla uzyskania miłości”, a w niej modlitwa „Zabierz, Panie, i przyjmij” (ĆD 234).
Czyim patronem jest św. Ignacy Loyola?
Pius XI ogłosił go w 1922 roku patronem rekolekcji. Polska Wikipedia wymienia go też jako patrona żołnierzy, matek oczekujących potomstwa i rodzących, osób kuszonych oraz zakonu jezuitów, a także trzech diecezji baskijskich. Wspomnienie liturgiczne obchodzi się 31 lipca, w dniu jego śmierci.
Dlaczego polskie teksty „Zabierz, Panie, i przyjmij” się różnią?
Modlitwa pochodzi z hiszpańskiego tekstu „Ćwiczeń duchownych” i w Polsce krąży w co najmniej dwóch przekładach: jeden zaczyna się od „całą moją wolność, pamięć moją, mój rozum”, drugi od „całą wolność moją, pamięć moją i rozum”. Obydwa publikują jezuici. Na tej stronie jest przekład Jana Ożoga SJ z pełnego tekstu „Ćwiczeń”, z uwagą o drugim brzmieniu.

Źródła

  • Wikipedia (pl) — „Ignacy Loyola”: życiorys, kult, patronat, atrybuty, zweryfikowano 19 października 2026 — https://pl.wikipedia.org/wiki/Ignacy_Loyola
  • Jezuici.pl — „Św. Ignacy Loyola SJ”: życiorys założyciela, zatwierdzenie zakonu 1540, Ćwiczenia, patronat rekolekcji, zweryfikowano 19 października 2026 — https://jezuici.pl/zalozyciel/
  • Jezuici.pl — „Ćwiczenia Duchowe” św. Ignacego Loyoli, przekład Jana Ożoga SJ (teksty „Duszo Chrystusowa” i „Zabierz, Panie”), zweryfikowano 19 października 2026 — https://jezuici.pl/rekolekcje/cwiczenia-duchowe/
  • ORDO (Pallotyni) — Mszał rzymski: „31 lipca: Św. Ignacego z Loyoli, prezbitera” (kolekta, antyfony), zweryfikowano 19 października 2026 — http://www.ordo.pallotyni.pl/index.php/mszal-rzymski/swieci-lipiec/1883-31-lipca-sw-ignacego-z-loyoli-prezbitera
  • Wikipedia (pl) — „Anima Christi”: pochodzenie i autorstwo modlitwy, zweryfikowano 19 października 2026 — https://pl.wikipedia.org/wiki/Anima_Christi
  • Catholic Encyclopedia (New Advent) — „St. Ignatius Loyola”: biografia, daty beatyfikacji i kanonizacji, zweryfikowano 19 października 2026 — https://www.newadvent.org/cathen/07639c.htm
  • Wikipedia (en) — „Ignatius of Loyola”: daty beatyfikacji i kanonizacji, patronat rekolekcji (Pius XI, 1922), zweryfikowano 19 października 2026 — https://en.wikipedia.org/wiki/Ignatius_of_Loyola
  • America Magazine — „Six facts about the canonization of Ignatius and Xavier”: kanonizacja 12 marca 1622, pięcioro świętych, zweryfikowano 19 października 2026 — https://www.americamagazine.org/faith/2022/03/11/canonization-ignatius-xavier-400-years-242534/
  • Jezuici.pl — Robert Janusz SJ, „Suscipe (ĆD 234)” (wariant porównawczy przekładu), zweryfikowano 19 października 2026 — https://jezuici.pl/2022/11/suscipe-cd-234/
  • Skarby Kościoła — „Zabierz, Panie, i przyjmij całą wolność moją…” (ten sam przekład, ĆD 234; porównanie), zweryfikowano 19 października 2026 — https://www.skarbykosciola.pl/xvi-wiek-sobor-trydencki/zloty-wiek-mistyki-hiszpanskiej/ignacy-loyola-sw-zabierz-panie-i-przyjmij-cala-wolnosc-moja%E2%80%A6/
  • Modlitwa7.pl — „Duszo Chrystusowa” (wariant porównawczy przekładu), zweryfikowano 19 października 2026 — https://modlitwa7.pl/modlitwy/duszo-chrystusowa/
  • Aleteia (pl) — „Modlitwa, którą pokochał św. Ignacy. Tajemnicze dzieje Anima Christi” (wariant porównawczy; odpust 1330), zweryfikowano 19 października 2026 — https://pl.aleteia.org/2025/10/17/modlitwa-ktora-pokochal-sw-ignacy-tajemnicze-dzieje-anima-christi/
  • Wikiźródła — „Duszo Chrystusowa” (wariant porównawczy przekładu), zweryfikowano 19 października 2026 — https://pl.wikisource.org/wiki/Duszo_Chrystusowa