Kodeń — sanktuarium Matki Bożej Kodeńskiej

Główne uroczystości

• 2 lipca — Święto Matki Bożej Kodeńskiej — Diecezjalny Dzień Chorego
• 15 sierpnia — Główny odpust (uroczystości od 14 sierpnia) i rocznica koronacji obrazu w 1723 roku
• 8 września — Narodzenie NMP — odpust i dziękczynienie za plony

Historia

Założenie: 1631 (przybycie obrazu do Kodnia)

Obraz Matki Bożej Kodeńskiej, zwany Gregoriańskim lub Guadalupeńskim, według tradycji sięga portretu Maryi, który miał namalować święty Łukasz; sanktuarium samo zaznacza, że ta opowieść jest wątpliwa, skoro obraz wykonano farbami olejnymi, i że może to być kopia dawnego wizerunku. Do Kodnia trafił dzięki Mikołajowi Sapieże, który w 1629 roku rozpoczął budowę kościoła rodowego, a ciężko chory na paraliż wyruszył do Rzymu; po Mszy w prywatnej kaplicy papieża Urbana VIII doznał uzdrowienia.

Pragnąc zabrać cudowny wizerunek do Kodnia, według relacji sanktuarium przekupił papieskiego zakrystiana i wywiózł obraz z kaplicy Urbana VIII; dotarł z nim do Kodnia 15 września 1631 roku, za co papież nałożył na niego ekskomunikę. Późnorenesansowy kościół wzniesiono w latach 1629–1635, barokową fasadę dodano w 1709 roku, gdy Klemens XI podniósł go do rangi kolegiaty, a obraz koronowano koronami papieskimi 15 sierpnia 1723 roku — była to trzecia taka koronacja w historii Polski.

W latach 1875–1917 świątynia była cerkwią prawosławną; po odrodzeniu Polski wróciła do katolików, w 1927 roku biskup siedlecki przekazał ją oblatom Maryi Niepokalanej, a godność bazyliki mniejszej kościół ma od 1973 roku. Obraz o wymiarach 128 na 223 cm przedstawia Maryję w szatach królewskich z Dzieciątkiem na lewej ręce i berłem w prawicy. Do sanktuarium należą także Kalwaria Kodeńska i kościół Ducha Świętego, w którym w sezonie letnim odprawiana jest niedzielna Msza.

Pielgrzymki

Diecezjalny Dzień Chorego w święto Matki Bożej Kodeńskiej (2 lipca) — w uroczystościach uczestniczy kilka tysięcy pątników

Jak dojechać

• Samochód. Przez Kodeń biegnie droga wojewódzka nr 816, łącząca Terespol, Kodeń, Sławatycze, Włodawę i Dorohusk.
• Autobus. Według Wikipedii z Kodnia kursują bezpośrednie autobusy do Białej Podlaskiej, Lublina i Warszawy. Numerów linii i godzin źródło nie podaje, więc sprawdź aktualny rozkład przewoźnika.
• Pociąg. Kodeń nie ma obecnie bezpośredniego połączenia kolejowego: dawny przystanek kolejowy już nie działa, więc na miejsce trzeba dojechać autobusem lub samochodem.
• Parking. Opis szlaku rowerowego podaje parking tuż obok bazyliki w Kodniu jako punkt startu i mety trasy. Pojemności i zasad opłat źródło nie podaje.
• Rower. Z Kodnia wyrusza 45-kilometrowa pętla „Kościoły i cerkwie nad Bugiem” (ok. 3 godzin jazdy, ok. 93% asfaltu). Odcinek Kodeń–Szostaki pokrywa się ze szlakiem Green Velo.

Rozkłady jazdy i organizacja ruchu zmieniają się — przed podróżą sprawdź aktualne połączenia u przewoźnika.

Najczęstsze pytania

Skąd obraz Matki Bożej Kodeńskiej trafił do Kodnia?

Według relacji sanktuarium Mikołaj Sapieha, ciężko chory, pielgrzymował do Rzymu, gdzie podczas Mszy w prywatnej kaplicy papieża Urbana VIII odzyskał zdrowie. Papież odmówił mu podarowania obrazu, więc Sapieha miał przekupić zakrystiana i wywieźć wizerunek; do Kodnia dotarł 15 września 1631 roku, za co został ekskomunikowany. Obraz o wymiarach 128 na 223 cm przedstawia Maryję w szatach królewskich z Dzieciątkiem.

Dlaczego Kodeń nazywany jest Częstochową Podlasia?

Tak nazywa Kodeń samo sanktuarium: w ciągu roku odbywają się tu trzy duże odpusty ku czci Cudownego Obrazu, w których uczestniczą tysiące pątników. Obraz Matki Bożej Kodeńskiej koronowano koronami papieskimi 15 sierpnia 1723 roku — jak podaje sanktuarium, była to trzecia taka koronacja w historii Polski — i od tego czasu kościół św. Anny jest sanktuarium maryjnym; Matkę Bożą nazywa się tu Królową i Matką Podlasia.

Kiedy odbywają się główne odpusty w Kodniu?

W ciągu roku przypadają trzy duże odpusty ku czci Matki Bożej Kodeńskiej: 2 lipca (Święto Matki Bożej Kodeńskiej połączone z Diecezjalnym Dniem Chorego), 14–15 sierpnia (odpust główny, w uroczystość Wniebowzięcia, gdy wspomina się też rocznicę koronacji obrazu) oraz 8 września (Narodzenie NMP i dziękczynienie za plony, ze specjalnym błogosławieństwem).