Modlitwy do św. Antoniego z Padwy
Św. Antoni z Padwy jest jednym z najpopularniejszych świętych w polskiej pobożności ludowej — wzywany przede wszystkim jako patron rzeczy i osób zagubionych, ale też opiekun ubogich, podróżnych i małżeństw. Jego kanonizacja, zaledwie 352 dni po śmierci, pozostaje najszybszą w historii Kościoła katolickiego. Poniżej znajdują się modlitwy odmawiane za jego wstawiennictwem — modlitwa ogólna, starożytne responsorium Si quaeris miracula i krótkie wezwanie — wraz ze wskazaniem, skąd pochodzi każdy tekst.
Modlitwa do świętego Antoniego
Tradycyjna modlitwa polecająca się opiece i wstawiennictwu świętego Antoniego w różnych potrzebach.
Ufni w Twoją świętą przyczynę i przemożne zasługi, polecamy się Tobie, święty Antoni, prosząc gorąco o to, byś wejrzał na nas, wzywających twej pomocy i opieki. Spójrz na te prośby przeróżne, które ci z całą ufnością przedstawiamy i zapisz głęboko w twym sercu, byśmy mogli otrzymać to wszystko, o co, przez wstawiennictwo twoje u Boga, błagamy. Pozwól nam należeć do liczby tych, których ty szczególnie miłujesz i ochraniasz, abyśmy mogli we wszystkich potrzebach naszych znajdować w tobie ucieczkę.
Źródło: Tradycyjna modlitwa do św. Antoniego, powszechna w polskich modlitewnikach — potwierdzona m.in. przez Klasztor OO. Bernardynów w Radecznicy (Bazylika św. Antoniego Padewskiego) — http://www.radecznica.bernardyni.pl/modlitwy-sw-antoni.html
Responsorium Si quaeris miracula (Jeśli szukasz cudów)
Średniowieczny hymn ku czci świętego Antoniego, śpiewany tradycyjnie we wtorki — dzień szczególnie związany z jego kultem.
Jeśli cudów szukasz, idź do Antoniego, wszelkich łask dowody odbierzesz od niego.
Ref. Morze się ucisza, czarty uciekają, umarli na nowo do życia wracają.
Za jego przyczyną chorzy zdrowo wstają, z rąk i nóg pojmanych okowy spadają.
Ref. Morze się ucisza, czarty uciekają, umarli na nowo do życia wracają.
Kalecy się cieszą swoim uzdrowieniem, zguby się znajdują za ufnym westchnieniem.
Ref. Morze się ucisza, czarty uciekają, umarli na nowo do życia wracają.
W każdej on potrzebie pomoże, pocieszy, i w każdym nieszczęściu na ratunek śpieszy.
Ref. Morze się ucisza, czarty uciekają, umarli na nowo do życia wracają.
Tak wszyscy od niego ratunek odnoszą, i z padewczykami cuda jego głoszą.
Ref. Morze się ucisza, czarty uciekają, umarli na nowo do życia wracają.
Ojcu i Synowi, Duchowi Świętemu chwała za tę władzę daną Antoniemu. Amen.
Źródło: Responsorium "Si quaeris miracula", XIII-wieczny hymn (melodia Juliana ze Spiry, 1232–1240), polska wersja tradycyjna — https://pl.wikipedia.org/wiki/Si_quaeris_miracula
Krótkie wezwanie do świętego Antoniego
Zwięzłe wezwanie do świętego Antoniego, odwołujące się do jego roli jako znawcy Pisma Świętego i ucieczki strapionych.
Najchwalebniejszy Ojcze, święty Antoni, światło Pisma świętego, między ludźmi roznoszący, prawdziwa wszystkich utrapionych ludzi ucieczko, skłoń proszę miłosierdzie najwyższego Pana, aby moje modły wysłuchać raczył, o co proszę przez niewinne Dziecięctwo Twoje.
Źródło: Tradycyjna modlitwa do św. Antoniego, powszechna w polskich modlitewnikach — potwierdzona m.in. przez Klasztor OO. Bernardynów w Radecznicy — http://www.radecznica.bernardyni.pl/modlitwy-sw-antoni.html
Kim była św. Antoni
Młodość w Lizbonie i zmiana zakonu
Urodził się około 1195 roku w Lizbonie jako Fernando Martins de Bulhões, w zamożnej i szanowanej rodzinie. Jako młody człowiek wstąpił do kanoników regularnych świętego Augustyna, gdzie zdobył gruntowne wykształcenie teologiczne i biblijne, które później miało uczynić go jednym z najskuteczniejszych kaznodziejów swojej epoki.
W 1220 roku, pod wpływem relikwii franciszkańskich męczenników z Maroka sprowadzonych do jego klasztoru, zdecydował się zmienić zakon. Wstąpił do franciszkanów, przyjmując imię Antoni, i sam wyruszył z misją do Maroka — choroba zmusiła go jednak do powrotu do Europy, gdzie osiadł ostatecznie we Włoszech.
Kaznodzieja i "młot na heretyków"
Antoni okazał się kaznodzieją tak porywającym, że za życia nazywano go „młotem na heretyków" — jego kazania przeciw herezjom gromadziły tłumy tak liczne, że żadna świątynia nie mogła ich pomieścić, a wykłady z teologii prowadził na zlecenie samego świętego Franciszka z Asyżu. Ostatnie lata życia spędził w Padwie, poświęcając się głoszeniu kazań i pomocy najuboższym.
Zmarł 13 czerwca 1231 roku w Arcelli pod Padwą, nie mając jeszcze ukończonych 36 lat. Jego proces kanonizacyjny, zamknięty 30 maja 1232 roku przez papieża Grzegorza IX, trwał zaledwie 352 dni od śmierci — pozostaje to najkrótszym procesem kanonizacyjnym w historii Kościoła katolickiego. 16 stycznia 1946 roku papież Pius XII ogłosił go doktorem Kościoła.
Relikwia języka
W 1263 roku, podczas uroczystej ekshumacji ciała świętego, obecny przy tym Bonawentura z Bagnoregio — sam później kanonizowany i ogłoszony doktorem Kościoła — znalazł nienaruszony język Antoniego, mimo że reszta ciała uległa już rozkładowi. Uznając to za znak jego daru głoszenia słowa Bożego, polecił umieścić relikwię w osobnym relikwiarzu, w którym przechowywana jest do dziś w bazylice świętego Antoniego w Padwie.
Patron rzeczy zagubionych
Najbardziej rozpowszechniony w pobożności ludowej patronat świętego Antoniego — nad rzeczami i osobami zagubionymi — wywodzi się z opowieści o skradzionym psałterzu. Nowicjusz, który opuszczał klasztor, zabrał ze sobą cenny dla Antoniego zbiór notatek i psalmów. Antoni modlił się o jego odzyskanie, a wkrótce potem poruszony sumieniem złodziej sam zwrócił zgubę.
Z tej właśnie tradycji wyrasta zwyczaj wzywania świętego Antoniego przy poszukiwaniu zagubionych przedmiotów — praktyka żywa w polskiej pobożności do dziś, obecna też w licznych świadectwach cudów przypisywanych jego wstawiennictwu, opiewanych w responsorium Si quaeris miracula.
Najczęstsze pytania
- Dlaczego świętego Antoniego wzywa się w sprawach rzeczy zagubionych?
- Tradycja wywodzi ten patronat z opowieści o skradzionym psałterzu — cennym dla Antoniego zbiorze notatek i psalmów, który zabrał ze sobą opuszczający klasztor nowicjusz. Antoni modlił się o jego odzyskanie, a poruszony sumieniem złodziej sam zwrócił zgubę. Z tej tradycji wyrósł zwyczaj wzywania świętego Antoniego przy poszukiwaniu zagubionych przedmiotów, żywy w polskiej pobożności do dziś.
- Dlaczego świętego Antoniego przedstawia się z Dzieciątkiem Jezus na ręku?
- Ikonografia ta nawiązuje do prywatnych objawień, jakich miał doświadczyć Antoni pod koniec życia — Dzieciątko Jezus miało ukazać mu się i spocząć na jego ramionach podczas modlitwy. Motyw ten upowszechnił się w sztuce sakralnej od XVII wieku i pozostaje dziś najbardziej rozpoznawalnym atrybutem świętego.
- Czym jest responsorium Si quaeris miracula?
- To średniowieczny hymn ku czci świętego Antoniego, opisujący cuda przypisywane jego wstawiennictwu — uzdrowienia, uwolnienia i odnalezienie zagubionych rzeczy. Gregoriańską melodię skomponował w latach 1232–1240 niemiecki franciszkanin Julian ze Spiry; autorstwo tekstu tradycyjnie łączy się z postacią świętego Bonawentury, choć nie figuruje on w katalogu jego oficjalnych dzieł. Śpiewa się go tradycyjnie we wtorki, dzień szczególnie związany z kultem świętego Antoniego.
- Jak długo trwał proces kanonizacyjny świętego Antoniego?
- Zaledwie 352 dni od jego śmierci 13 czerwca 1231 roku do kanonizacji 30 maja 1232 roku przez papieża Grzegorza IX — najkrótszy proces kanonizacyjny w historii Kościoła katolickiego. Świadczy to o niezwykłej skali jego kultu, który rozwinął się natychmiast po śmierci, skoncentrowany wokół Padwy, ale sięgający też Rzymu, Sieny, Lizbony i Tuluzy.
Źródła
- Wikipedia — Antoni Padewski — https://pl.wikipedia.org/wiki/Antoni_Padewski
- Wikipedia — Si quaeris miracula — https://pl.wikipedia.org/wiki/Si_quaeris_miracula
- Klasztor OO. Bernardynów, Bazylika św. Antoniego Padewskiego w Radecznicy — modlitwy — http://www.radecznica.bernardyni.pl/modlitwy-sw-antoni.html